Қазақта «байдың тасуы» деген дәстүр болған екен. Сол кезде бай алдын ала елге хабарлап, көпшілік малынан бір бастан алуға рұқсат берген. Көпшілік бір бастан малынан алғанда, үйір-үйір жылқысы кететін болған.
Шамасына қарай, бай не отырған аймағына, не руына, не ұлысқа таситын болыпты. Бұл зекет емес, «Алланың берген нығметіне шүкір етуі» саналатын. Осылайша, елдің алғысына кенеліп, малын зиянға ұшыраудан қорғап, малы одан әрі өсетін еді.
Сондай-ақ, «жалғанды жалпағынан баса бермей», малын азайтып, елдің өрісін де кеңейтуге пайдасы тиетін. Осы ретте тасыған малдан алушы халық та ынсапты болып, артық алмаған деседі.
Кейбір кезде, бай тасуы көпшілік халыққа емес, тек қол астында адал қызмет еткен қызметкерлеріне ғана болыпты.
Иә, бұл нағыз рухани да, материалдық байлығы да жетіскен байлар үшін қайта жаңғыртуға лайықты дәстүр екені анық.
Алла Тағала қазағыма сақи жомарт байлардың көбеюіне жазсын!
(Руслан Ақмағамбетовтың «Құт» кітабынан қорытынды жасалды)
Қуат ҚАБДОЛДА
