Ұлы ғалым, ислам құқық ілімінің негізін қалаушы Имам Ағзам Әбу Ханифа
Аббас халифатының билеушісі Әбу Жафар Мансұрдың бас қазы (жоғарғы сот төрешісі) болу жөніндегі ұсынысын қабылдаудан бас тартты.
Сол себепті ол зынданға қамалып, азапқа түсті.
Ақырында, тағамына у қосылып, уландырып шейіт етілді.
Өзінің уланғанын сезген кезде, түрмеде отырған шәкірттеріне әйгілі өсиетін жаздырды:
«Мені зорлықпен тартып алынған жерге жерлемеңдер»
Профессор Мұхаммед Әбу Захраның жеткізуі бойынша Имам Ағзам Әбу Ханифа өсиеті.
Өсиеттен алынған негізгі қағидалар:
– Дін үшін біреудің жерін тартып алу – әділетсіздік әрі харам іс.
– Бір адамның мүмін екенін оның сыртқы ғибадаты емес, жүрегі мен ықыласы айқындайды.
– Кімнің жәннатқа, кімнің тозаққа барарын Алла Тағаладан өзге ешкім білмейді.
– Адамдар арасындағы қарым-қатынаста діндарлық өлшем болмайды, әділдік пен адамгершілік – басты өлшем.
– Намаз оқытып, яғни үйретіп, одан ақы алу – халал емес.
– Иманға қатысты соңғы шешім – Алланың құзырында.
– Араб емес мұсылмандардың өз ана тілінде құлшылық етуі – шариғатқа қайшы емес.
– Үйлену мен жұбай таңдау құқығы – әйелдің өз еркінде.
– Араб тілі қасиетті тіл емес, қасиетті – Құранның мағынасы.
– Алланың Елшілері Алланың сөзіне қайшы сөйлемейді.
– Құран мен ақылға сай келмейтін риуаяттар, қай деректен шықса да – қабыл етілмейді.
– Исламда «әулиелер» деп жеке тап жоқ, барлық мүміндер – Алланың достары (әулиелері).
– Қылмыс жасаған адамның жазасы – мүмінге де, кәпірге де бірдей болуы тиіс.
– Харам малмен жасалған қайыр мен сауап қабыл болмайды.
– Зұлым билеушіге сыйлық беруге де, оның сыйын алуға да болмайды.
– Жақсылыққа шақырып, жамандықтан тыю – әрбір мұсылманның парызы.
– Ислам – ақыл мен уахиға сүйенген дін.
– Ақылы жоқтың діні де жоқ.
Дайындаған – Тұрар ТҮГЕЛҰЛЫ
